03.11.2008 18:37
Hrekkjavakan og uglan

Á miðöldum trúðu margir evrópubúar því að uglan hefði tengsl við galdra og djöflar og dárar í líku ugla ferðuðust með nornum um nætur. Jafnvel gátu þar verið á ferð nornir í líki ugla og það þótti válegt að heyra í uglum.
Þetta neikvæða viðhorf til ugla er talið koma frá rómverjum sem litu á uglur sem slæma fyrirboða. En ekki höfðu allir þetta álit á uglum og meðal grikkja var uglan heilagur fugl og var förunautur gyðjunnar Aþenu og tákn fyrir visku.
Indjánar í N-Ameríku og Mið-Ameríku töldu ugluna vera sendiboða hinna látnu og sumstaðar var hún tengd við svartan galdur.
26.10.2008 16:33
Hrekkjavakan og nornapottur

Algengt hrekkjavökuþema er norn að hræra í stórum potti yfir eldi og hefur sterkt tengsl við gamla siði norna. Táknið sameinar elementin; loft, eld, vatn og jörð. Lögun pottarins endurspeglar móður náttúru og þrír fætur pottarins tengjast þríeinaðri gyðju og er tákn fyrir umbreytingu, uppljómun og þekkingu, endurfæðinguþ
Allt frá miðöldum var potturinn ekki eingöngu notaður til að sjóða vatn og elda mat, heldur einnig til að búa til galdraseyði og læknandi seyði
Potturinn (cauldron) og máttur hans eru tendur við margar gyðjur s.s. Hecate sem er verndari allra norna, Demeter og Perseohone, Cirke, Medea, Siris og keltnesku gyðjunni Branwen og Cerridwen.
Þó svo að potturinn sé sterklega tendur við konur, kvenorku þá hefur hann líka tengingu við guði, þar á meðal Óðinn sem drakk úr Mímisbrunni til að öðlast visku og keltneski goðinn Cernunnos sem var yfirbugaður, soðinn í potti og endurfæðist á ný.
Einnig er talin vera tengsl á milli sagna um pottinn og svo hinn heilaga gral og er þar tákn fyrir endurfæðingu
26.10.2008 16:15
Hrekkjavakan og svartir kettir

Síðan ekki síst er svartur köttur eitt af táknum Hrekkjavökunnar og í margri þjóðtrú þekkist það að líta á svarta ketti sem óheilla tákn. Kettir eru tendir nornum, göldrum og öllu sem er dularfullt og ekki síðan en síst var hann tendur við djöfulinn sjálfan.
Í Egyptalandi til forna var Gyðjan Bast (Bastet eða Pasht) dýrkuð í líki svarts kattar og kötturinn var heilagt dýr og lá við því þung viðurlög að gera köttum mein. Í egypskri goðsögum var Bast deití sem endurfæddist níu sinnum og til þess má rekja þá trú að kettir hafi níu líf.
Svartur köttur er einnig tendur grísku gyðjunnu Hecate sem er drottning norna og einnig norrænu gyðjunni Freyju, en vagn hennar var dreginn af köttum.
26.10.2008 15:56
Hrekkjavakan, draugar og beinagrindur
Draugar og beinagrindur eru órjúfanlegt tákn Hrekkjavökunnar og mikið notað í búninga og skreytingar. En táknið sjálft stendur fyrir eilífa hringrás dauða og endurfæðingar.
En Samhain stendur fyrir táknrænum dauða og nýrri byrjun í senn, sumarið og haustið er á enda og veturinn tekur við og gróður leggst í dvala. Þessa nótt eins og fyrr segir eru skilin á milli heimana þynnri og verur komast óhindrað á milli heimanna. Þessa nótt heiðrum við og minnumst látinna ættingja.
Með tilkomu hryllingssagna og mynda setja þó orðið margir þessi tákn í sama dálk og vampírur og varúlfa og í huga sama hefur táknræn merking drauga og beinagrinda tapast.
26.10.2008 15:29
Hrekkjavakan og ljósker

Jack-o´-latern er ljósker grafið úr graskeri. Allt innihald graskersins er hreinsað burt og má nota það á margan máta, hvort heldur í bakstur eða eldamennsku. Uppruni þessa siðs má rekja til Írlands þar sem næpa var notuð og andlit skorið út og ekki bara voru þau notuð sem ljósker fyrir tíma rafmagns til að auðvelda fólki för á dimmri nóttu Hrekkjavökunnar, heldur áttu þessi ljós einnig að hræða óvelkomna anda á brott.
Í Skotlandi var svo svipaður siður en þar var kál notað í staðinn og var það kallað "Kailrunt torches". Og graskerið tekur svo við af næpunni og kálinu þegar Hrekkjavakan barst svo til Bandaríkjanna. Í Japan þekkist svipaður siður og þar eru notuð ljósker gerð úr pappír og eru þau hengd upp nálægt hliðum og bægja illum verum og óvelkomnum gestum frá í leið og þau fagna öndum framliðinna ættingja.
Samkvæmt evrópskri þjóðtrú er jack-o´-latern ljós framliðin sál sem vísað hefur verið burt bæði frá helvíti og himnaríku og reikar um heiminn í leit að inngangi að undirheimunum. Fólki stafar hætta af því að verða á vegi þessara anda og því gegna ljóskerið því hlutverki að hrekja þessa anda á brott. Kirkjan átti svo eftir að tengja Jack-o´-latnern siðvenjuna við djöfulinn.
26.10.2008 15:12
Hrekkjavakan og leðurblakan

Leðurblakan er eitt af táknum Hrekkjavökunnar og tengist göldrum og dauða í mörgum samfélögum. Leðurblakan finnst í þjóðsögum og menningu margra þjóðfélaga og hefur á sér frekar dökka ímynd og er það rakið til þess að leðurblakan er á ferli á nóttunni og finnst yfirleitt á dimmum stöðum eins og hellum. Hún hefur líka sterka tengingu við vampírur og margir þekkja hana úr Drakúlamyndum.
Á miðöldum var því trúað að djöflar aðstoðuðu nornir og voru þá gjarnarn í formi dýra, ekki síst leðurblaka, eins voru þær og blóð úr þeim notað í galdra/álög og við gerð galdradrykkja (potions/brews). Eftir að farið var að tengja nornir við Hrekkjavökuna, fylgdi það í kjölfrið að nornapotturinn, nornasópurinn og leðurblakan tengdust Hrekkjavökunni í leiðinni.
Enn í dag þekkist það að fólk óttist leðurblökuna og tengi hana við hið illa og er hún meðal annars notuð í woodoo. Henni tengist mikil hjátrú og sjaldnast af því góða.
Þó er hún ekki alltaf tengd illum hlutum heldur er hún happatákn meðal Kínverja þar sem hún táknar hamingju og langlífi og meðal frumbyggja ástrala er það illa séð að drepa hana og talið að þú fórnir nokkrum árum af lífi þínu með því.
Meðal ýmsra sjamana ekki síst í Norður-Ameríku tengist hún heppni, endurfæðingu og vernd og andlegum eiginleikum.
26.10.2008 15:03
Hrekkjavakan og tákn

Ýmsistákn eru notuð á Hrekkjavökunu og í dag eru þau kannski frekar notuð sem skreytingar og í sumum tilvikum til að vekja þann hroll sem Hrekkjavakan táknar fyrir suma. Meðal þeirra tákna sem eru notuð eru:
- Leðurblakan. The jack-o-lantern (veit ekki hvort er til íslensk þýðing á þessu)
- Draugar.
- Beinagrindur.
- Svartur köttur.
- Nornapottur (cauldron).
- Uglan.
- Svart og appelsínugulur eru einkennislitir Hrekkjavökunnar.
- Kóngulóin.
- Nornasópur (broomstick).
- Tunglið.
- Djöfullinn.
26.10.2008 14:44
Graskersmúffur

Graskersmúffur
Hráefni:
- 2 bollar hveiti
- 2 tsk lyftiduft
- 1 tsk matarsódi
- 1/2 tsk salt
- 25 g smjör
- 1/2 bolli sykur
- 2 egg
- 1/2 bolli súrmjólk
- 2/3 bollar grasker, soðið og maukað
- 1/4 bolli púðursykur
- 2 msk molassi
- 1/2 tsk engifer
- 1/2 tsk kanil
- 1/2 tsk negull
- Þurrefnum blandað saman.
- Þeytið smjör og sykur saman.
- Bætið eggjum og súrmjólk úti og þeytið vel saman.
- Bætið hveitinu saman við.
- Blandið saman graskerinu, púðursykri, molassa og kryddi saman og bætið við blönduna.
- Bakið við 180°C í 15-17 mínútur, dugar í 12 múffur.
26.10.2008 14:28
Hrekkjavökukökur

Hnetukökur fyrir Hrekkjavökuna
Hráefni:
- 1 3/4 bolli hveiti
- 1 tsk lyftiduft
- 1/2 tsk matarsódi (natron)
- 1/2 tsk salt
- 1 tsk múskat
- 1 tsk kanil
- 500 g smjör
- 1 tsk vanilla
- 1 bolli sykur
- 2 egg
- 1 1/2 bolli saxaðar hesilhnetur
- 1 bolli rúsínur
Aðferð:
- Blandið þurrefnunum saman.
- Þeytið smjör, vanillu og sykur saman.
- Bætið eggjum úti og hrærið vel saman.
- Hveitiblandan sett saman við og allt hrært vel saman.
- Að síðustu eru rúsinúrnar og hneturnar hrærðar saman við.
- Setjið á smurða plötu með teskeið.
- Bakið við 200°C í 12-15 mínútur.
![[cute+witch.bmp]](http://1.bp.blogspot.com/_wFQIu1Muud0/RxkHYqpPaYI/AAAAAAAAAps/xXRMef065x4/s1600/cute%2Bwitch.bmp)
26.10.2008 14:04
Hrekkjavakan og nútíminn

Samhain/Hrekkjavakan barst til bandaríkjanna með írskum innflytendum eftir að þeir fluttust til bandaríkjanni í kjölfar hungursneiðar eftir karöfluuppbrest (1845-1849). Á þessum tíma var kartaflan aðaluppistaða í mataræði almúgafólks og plága sem lagðist á kartöflur leiddi til uppskerubrest og skort á matvælum.
Um það bil 2 miljónir íra fluttust af landi brott og um 700 þúsund fluttu til bandaríjanna og tóku með sér siði sína þar á meðal Hrekkjavökuna sem átti eftir að festa sig í sessi og er einn af vinsælustu hátíðsdögum í dag.
Allar siðvenjur og skreytingar tengdar hrekkjavökunni þekktust meðal íra, eina aðalbreytingin var vægi graskeranna í skreytingum. En á Írlandi höfðu þeir notað næpur í skreytingar og fyrir ljósker en tóku upp að nota grasker í staðin í Bandaríkjunum. Í byrjun var Hrekkjavakan illa séð af ýmsum trúarhópum en hefur áunnið sér sess meðal flestra án tillits til trúarskoðan og lífsviðhorfa.
25.10.2008 15:07
Fyrsti vetrardagur

Fyrsti vetrardagur er í dag og veðrið þessa dagana minnir okkur á að veturinn er kominn. Vetrarmisseri hefjst á laugardegi 21.-27.október. Í heiðnum norrænum sið og á miðöldum voru veislur almennt í betrarbyrjun ekki síst brúðkaup, enda var þá til nóg af nýju kjöti. Veislur þessar og hátíðarhöld áttu svo eins og Hrekkjavakan í Evrópu eftir að færast yfir á allraheilagramessu 1.nóvember, þegar að kristni óx ásmeginn.
Fyrr á öldum var horft til hegðun músa í vetrarbyrjun hvernig vetrarveðrið yrði, eins var líka spáð í hátterni fugla og fleiri dýra og jafnvel berjasprettu sumarið áður. Mikil berjaspretta þótti vita á snjóavetur. Eins var skorið í milta af kind eða stórgrip til að spá um vetrarhorfur og einnig var spáð í kindagarnir.
Talið var að það boðaði harðan vetur ef mýs græfu snemma holur og drægju að sér forða eða leituðu heim til bæja. Ef þær sneru holuopinu undan ríkjandi vindátt á næsta vetri. Sumir töldu að það boðaði gott ef holuopið snéri í norður en harðan vetur ef það sneri til suðurs. Ef snjótittlingar eða aðrir spörfuglar hópuðust snemma heim að bæjum boðaði það harðan vetur. Mikill vargagangur í hröfnum á hausti vísaði á vetrarhörkur
Orðið vetur mun ekki endilega alltaf hafa verið nákvæm tímasetning þó svo að til sé tímaútreikningar samkvæmt gamla norræna tímatalinu. Orðið mun eins hafa getað átt við veðráttu.
21.10.2008 17:45
Hrekkjavakan og Feralia

Fyrstu öld f.k.réðust rómverjar inn í Frakkland og Bretland og lögðu undir sig lönd þar. Eins og gjarnan gerist þá áttu siður þeirra eftir að renna saman við siði íbúa í hernumdu löndunum.
En rómverjar áttu sína hátið þar sem þeir heiðruðu forfeður sína, sú hátið hét Feralia og var haldið í Febrúar og önnur hátið var í nóvember til heiðurs gyðjunni Pomona sem var verndari gróðurs, sá sérstaklega ávaxta og jarðgróðurs. Venjan var að halda hátið og þakka gyðjunni fyrir góða uppskeru.
Í þær fjórar aldir sem rómverjar ríktu yfir keltum runnu saman ýmsar siðvenjur tengdar hátíðum þeirra saman við Hrekkjavökuna og virðist það hafa gerst í sátt og samlyndi á milli rómverja og kelta
21.10.2008 17:21
Hrekkjavaka, álfar, goblins og aðrar verur
Margar verur eru tengdar Hrekkjavöku, á Írlandi til forna var talið að verur dökkar á húð og líkar goblins kæmu úr felum á Hrekkjavöku. Þessar verur áttu að bera þungan hug til manna sem höfðu yfirtekið landið og hrakið þá í felur. Sumir voru fyrst og fremst hrekkjóttir og höfðu gaman að því að stríða fólki, aðrir voru illgjarnir og talið að þeim stafaði mein.
Önnur tilgáta er svo að þetta hafi verið fólk frá Steinöld sem keltar hráku á brott og fólk flúði í skógana. Þeir áttu það svo til að ræna heimili nýju íbúanna í skjóli nætur. Af þessum sökum hafi skapast sú venja að skilja eftir mat úti til að koma í veg fyrir rán.
Sem fyrr segir er Hrekkjavakan sú nótt sem skilin á milli heimana er þynnri eða hverfur og því geta verur farið á milli eftir vild. Eins kom það fyrir að mannfólkið villtist yfir og komst ekki til baka. Meira en hundrað tegurnir af álfum var talið hafa búið á Írlandi á tímum keltana og af þeim var Pooka/Phooka sú sem menn óttuðust mest, þar sem sú vera hafði mikla ánægju af því að kvelja fólk.
Fólk hafði ýmis ráð til að verjast yfirnáttúrulegum verum; kirkjuklukkur áttu að geta fælt þær á brott. Skeifa undan hesti var hengd fyrir ofan hurðir til að verja óboðnum gestum inngöngu.

19.10.2008 14:43
Graskerssúpa fyrir Hrekkjavökuna

Tilvalin súpa fyrir hrekkjavökuna og fljótlega ættu graskerin að sjást í búðum.
Graskerssúpa
Hráefni:
- 2 stk grasker afhýdd og hreinsuð og skorin í litla bita
- 2 laukar skornir í mána
- 4 gulrætur skornar smátt
- 4 cm rifinn engifer
- cayennapipar á hnífsoddi
- múskat á hnífsoddi
- 4 bollar af grænmetis eða kjúklingasoði
- salt og pipar
- kókósmjólk 1-2 dósir
- smá kókósolía eða sólblómaolía til steikinga
- Skerið graskerið í litla bita létt steikið þá í olíu og kryddum ásamt lauk og gulrótum í góðum potti
- Eftir það setjið samani við grænmetissoðinu og súpan fær að sjóða smá stund eða þar til að grænmetið er orðið mjúkt.
- Lækkið undir og setjið kókósmjólkina saman við maukið súpuna með töfrasprota. Þið ákveðið hversu þykk hún á að vera. Bætið meira vatni eða annari dós af kókósmjólk. og kryddið hana til
- gott að setja saman við hana steinselju rétt undir lokin.
- Góð með heimagerðu brauði og góðum osti,

